تشریفات زدایی از امور اداری کشور در آستانه چهل سالگی انقلاب

ارتقای سلامت نظام اداری و مقابله با اسراف و تشریفات زائد از ضروری‌ترین و اساسی‌ترین کارکردهای یک نظام حکومتی پایدار و سالم بوده و ستون اصلی استحکام آن محسوب می‌شود. بر این اساس شایسته و بایسته است دولت، نهادها و مسئولان مختلف فارغ از گرایش و رویکرد سیاسی، جهت بقای مشروعیت خود همواره این امر را سرلوحه برنامه‌های خود قرار دهند، زیرا پیشرفت و اعتلای آن‌ها مرهون این مهم است.

به گزارش هم‌رده به نقل از قانون، در همین راستا شاهد آن هستیم که برخی از مسئولان در گوشه و کنار کشور اقداماتی را در دستور کار قرار داده‌اند که تشریفات خودساخته و بی‌فایده را کنار گذاشته و از این روش برای کم کردن فاصله با مردم استفاده می‌کنند. از امامان جمعه تبریز و بیله‌سوار گرفته تا وزیر ارتباطات، استاندار گیلان و شهردار تهران هرکدام با برنامه‌های متفاوتی کوشیده‌اند تا در این مسیر پیش بروند.

نکته‌ای که دراین‌بین وجود دارد جوان و تحصیل‌کرده بودن این شخصیت‌هاست. بی‌شک ازجمله نتایج مؤثر تشریفات زدایی و پرهیز از اسراف در نظام اداری، خشکاندن ریشه فساد در بین مدیران و کارکنان در دستگاه‌های دولتی و غیردولتی بوده و ایجاد بستری مناسب جهت رشد و تعالی سازمانی و توسعه همه‌جانبه را در بر خواهد داشت.

اعمال ممنوعیت یا محدودیت و البته ارائه مدل جایگزین برای مواردی نظیر استفاده و نصب پرده نوشته و بنر حاوی تصاویر مسئولان و خوشامدگویی در سفر یا تقدیر بابت انجام‌وظیفه مدیران، راه‌اندازی ستون و کاروان خودروهای همراه مسئولان در سفرها و بازدیدها، کنترل پذیرایی و نحوه اجرا و برگزاری جلسات و برنامه‌های اداری به‌منظور خلاصه و ساده‌سازی و البته افزایش بهره‌وری این برنامه‌ها لازم است.

شناسایی کامل و درست تشریفات زاید و غیرضروری

مسئولان کشوری و منطقه‌ای باید با شناسایی کامل و درست تشریفات زائد و غیرضروری، با پرداختن به جزییات و امور اجرایی، موارد لازم و مؤثر در امور را نیز تأمین و برای هرکدام با در نظر گرفتن سطح هر برنامه، نسخه‌ای جایگزین ارائه کنند.

الگوی عمل برای سایر مسئولان بی‌شک در آستانه ۴۰ سالگی انقلاب اسلامی و با توجه به شرایط خاص اقتصادی کشور، اسراف و هزینه‌های زائد از محل بیت‌المال از مؤلفه‌های مهم بی‌انضباطی اقتصادی در فرهنگ عمومی جامعه به شمار می‌رود.

در راستای پیشگیری و مقابله با گسترش تشریفات زائد اداری و جایگزینی الگوی درست مصرف، عمل به سند الگوی بهینه همچون فعالیت‌هایی که وزیر ارتباطات انجام می‌دهد، ساختارشکنی‌هایی که امام‌جمعه بیله‌سوار… در دستور کار دارد، بخشنامه تشریفات زدایی در سفرها و امور اداری از سوی استاندار گیلان و دستور برداشتن میله‌های نماز جمعه توسط امام‌جمعه جدید تهران و تبریز و حذف حفاظت‌های بی‌فایده از برخی مسئولان و متعاقب آن ایجاد ساختار و فرهنگ‌سازی وفق مفاد آن با نظارت و همراهی دقیق مدیران، امری ضروری است.

به نظر می‌رسد می‌توان به‌عنوان الگوی خوبی برای تسری نسبت به سایر قوا، مسئولان و عرصه‌های اجتماعی و سیاسی و ابلاغ به‌عنوان ضابطه عمومی و پروتکلی در سطح کشور باشد تا با این‌گونه رفتارهای راهبردی مهم، زمینه ارتقای فرهنگ و افزایش کارآمدی در حوزه تشریفات اداری کشور فراهم شود؛ اموری که علاوه بر جدیت در اجرا از سوی مسئولان و مدیران، نیازمند همراهی و نظارت از جانب رسانه‌ها و گروه‌های مردمی است.

همه علیه تشریفات و تجملات در ادامه برای جویا شدن نظرات مسئولان مختلف از نقاط مختلف کشور و با رویکردهای خاص سیاسی به سراغ شخصیت‌هایی رفتیم که هرکدام نگاه متفاوتی نسبت به مسائل کشور دارند و از آن‌ها نظرشان را پرسیدیم که هرکدام در گفت‌وگو با قانون اظهارات متفاوتی را بیان کردند ولی همه بر این نکته پافشاری داشتند که کم کردن تشریفات و تجمل‌گرایی مسئولان می‌تواند روابط بین حاکمان و مردم را کاهش دهد که در ادامه مشروح این گفت‌وگوها را می‌خوانید.

مسئولان بدانند دریک اتاق شیشه ای نشسته اند

بازگشت به اصول انقلاب بسیار ارزشمنداست. وقتی مقام مسئولی به‌راحتی در بین مردم حضور پیدا می‌کند و حرف‌های آن‌ها را می‌شنود، می‌تواند درسیاست‌های و برنامه‌ریزی‌ها درست عمل کند و همیشه رضایت مردم را داشته باشد. این سلوک شایسته انقلاب اسلامی است.

امام خمینی (س) به این نوع رفتارها بسیارتاکید داشتند و همچنین مقام معظم رهبری درسفارشات‌شان به دولتمردان همیشه تأکید می‌کنند که در بین مردم باشید، به‌ویژه در سفرهای استانی هر اقدامی می‌توانید انجام دهید تا فاصله بین مردم، دولت و مسئولان کم شود. زمانی که فاصله بین مردم و مسئولان از بین برود، درواقع کمک می‌کند تا تصمیمات از ارزیابی‌ها درست و مبتنی بر نیازهای و انتظارات مردم صورت بگیردکه بی‌شک آثار خوبی برجا خواهد گذاشت.

متاسفانه با برخی اقدامات و با ایجاد فاصله بین مردم وخلأ ایجاد شده همواره این گله‌مندی مردم ازمسئولان وجود دارد. نکته بعدی این است مسئولان باید بدون تشریفات دربین مردم حاضرشوند وحرف‌های تلخ آن‌ها را بشنوندتا راهکارها وچاره جویی های خوب ومناسبی داشته باشند. مسئولان با دورنگه داشتن خود ازمردم برای اینکه حرف های تلخ وگزنده آن ها به گوش‌شان نرسد، راه به جای نخواهند برد.

مسئولانی که دارای قدرت اجرایی هستند و دراتاق‌ها خودشان را حبس کرده اند، قدرت‌های آن ها هیچ گاه درراستای گره گشایی زندگی آحاد مردم نخواهد بود بلکه این قدرت درراستای منافع تعداد محدودی که به آن‌ها دسترسی دارند ،صرف خواهد شد.

چنین رفتارهایی نزد مردم شایبه تبعیض و بی عدالتی به وجود خواهد آورد. زمانی که جریان ناسالم ثروت دربین مسئولان راه پیدا کرد، باعث دورشدن مردم از مسئولان شد. تلخی این موضوع را مردم با تمام وجود حس کردند.

هر گونه تشریفات، راه رفتن روی اعصاب مردم است

بحث تشریفات زدایی از سفرها، موضوعی است که باید هر چه سریع‌تر از مراسمات رسمی در اداره‌ها و حتی از مناسبات مردمی نیز حذف شود. هر مقام مسئولی وقتی به یک استان یا شهرستانی سفر می‌کند، هدف ویژه‌ای دارد که برای رسیدن به آن اقدام به این سفرکرده است.

هدف از سفرهای مقامات اداری تنها توجه به این است که گرهی از گره‌های جامعه را باز کند و آسایش را به میان مردم بازگرداند. برای مثال افتتاح پروژه‌ها یا رسیدگی به مسائل منطقه ازجمله اهدافی است که یک مقام مسئول را وادار به انجام سفر می‌کند.

به‌راستی چه اشکالی دارد که یک مدیر بدون انجام تشریفات به این مسائل رسیدگی کند؟ در صورت حذف تشریفات از جلسات و سفرهای استانی و منطقه‌ای، روند رسیدگی به مشکلات آن منطقه با سرعت بیشتری انجام می‌شود؛ چرا که تشریفات حاشیه‌ای همیشه راه را برای از میان بردن آرامش از میان مردم هموار کرده و به‌نوعی می‌توان گفت که هرگونه تشریفاتی، راه رفتن روی اعصاب مردم است.

حتی باید بر این نکته تأکید کرد که هرگونه تشریفات اداری می‌تواند زمان اجرای یک پروژه را به تعویق انداخته و هزینه زیادی را به دولت تحمیل کند. این در حالی است که باید این تشریفات کنار گذاشته‌شده و به مشکلات مردم توجه کرد تا اعتماد جامعه به دولت بیشتر شود.

با انجام هر تشریفات رسمی، مشکلی بر دیگر مشکلات جامعه افزوده می‌شود و رسیدگی به‌کارها را طولانی‌تر می‌کند.

هر فردی که مسئولیتی را بر عهده دارد باید به این نتیجه برسد که با سادگی با مردم برخورد کند و به تشریفات اعتقادی نداشته باشد. اما وقتی یک مقام مسئولی با یک هواپیمای اختصاصی به استانی سفر می‌کند و در فرودگاه عده‌ای از مسئولان دیگر به پیشواز می‌روند، ساعت‌ها در فرودگاه منتظر می‌مانند تا آن مقام مسئول برسد، در این صورت مردمی که برای انجام کارهای ضروری و رفع مشکلات خود در آن ساعت به اداره می‌روند و مدیر در آنجا نیست، جامعه با ناامیدی مواجه می‌شود. این مسئله ازنظر روانی بر جامعه ضرر وارد می‌کند و بار روانی زیادی بر دولت دارد.

هرمقام مسئولی باید یک گام درحذف تشریفات بردارد

نظام جمهوری اسلامی یک نظام مردم‌سالار است. طبق قانون اساسی، مردم مقامات کشوری را انتخاب می‌کنند. حضرت امام خمینی (س) همیشه بدون تشریفات با مردم رفتار و گفت‌وگو می‌کردند و حتی در تعاملاتشان هم بسیار مردمی بودند. این نوع رفتاربایدالگوی تمام مسئولان کشور قرار گیرد، زیرا پشتوانه این نظام مردم هستند و نظام بر اساس پایداری مردم استواراست.

بنابراین هر مقام مسئولی باید یک گام در حذف تشریفات بردارد. باید پاسخگوی مردم و درکنارآن هابود؛ بی‌شک چنین مقام مسئولی در عیار جمهوری اسلامی قرارخواهدگرفت.

باید مسئول یا وزیری به این بینش برسد که دربین مردم بودن ارزشمند است. چه اشکالی دارد مسئولان به بازار بروند یادرکوچه و خیابان بامردم روبه‌رو و نظرات آن‌ها را جویا شوند یا اینکه نماینده‌ای بدون محافظ و تشریفات در بین مردم حضور پیدا کند و درمراسمات و مجالس آن‌ها شرکت کند. حرکت سوم، رسانه‌ها هستند آن‌ها می‌توانند در این زمینه نقش بسیار مهمی داشته باشند. رسانه‌ها با معرفی مسئولان ساده‌زیست و تجمل‌گرا، مردم رادرانتخاب‌های‌شان راهنمایی کنند.

اقدامات عوام فریبانه نمی تواند اثرگذار باشد

در کوتاه مدت شاید اقدامات عوام‌فریبانه اثرات مثبتی داشته باشد اما دربلند مدت اثرگذار نخواهد بود. باید مسائل و مشکلات کشور به‌صورت ریشه‌ای و با انجام کارهای فرهنگی حل‌وفصل شود. بهترین کار این است که هرکسی درجایگاهی که قرار دارد متناسب با آن جایگاه خدمات ارزشمندی ارائه بدهد تا از این بحران‌ها عبور کنیم. با ارتباط مستقیم وانجام خدمات برتر می‌توانیم فاصله بین مردم و مسئولان راکم کرد.

اقدامات عوام‌فریبانه نمی‌تواند اثرگذار باشد. هر فردی که برای کشورزیادکارکند جایگاه بهتری در بین مردم خواهد داشت زیرا ذهن مردم آگاه است و کارهای صادقانه و عوام فریب را تشخیص می‌دهد. افراد نمی‌توانند با برخی حرکات عوام‌فریبانه اذهان عمومی را به سمت خودشان جذب کنند. باید اقدامات به‌صورت زیربنایی و ریشه ای صورت بگیرد تا اعتماد عمومی را جذب کند.

درپویش ها کارها و حرکات مثبتی انجام می‌شود، اگر کسی برای این‌گونه اقدامات پیش‌قدم شود، بسیار عالی است. دردهه ۶۰ کسانی که در رأس قدرت بودند مخلصانه کارمی کردند؛ آن‌ها فقط خدمت به مردم را می‌شناختند و هیچ زمانی به دنبال حواشی و فریب مردم نبودند. تمام کارها و رفتارهایشان صادقانه بود و به همین دلیل مردم آن‌ها را دوست داشتند. متأسفانه امروزه مدیرانی سرکار هستند که علاوه برناکارآمدی، شفافیت هم درکارهای‌شان وجود ندارد بنابراین باعث شده فاصله زیادی بین مردم و حاکمیت به وجود بیاید که این فاصله‌ها فقط با یک کارکرد مثبت و خدمات برتری جبران خواهد شد.

کم‌شدن فاصله با برداشتن تشریفات

بخشنامه تشریفات زدایی از سفرها و امور اداری اتفاق بسیار خوبی است که می‌تواند زمینه را برای راحتی و آرامش بسیاری از مردم فراهم کند.

هر مدیری اگر به این نتیجه برسد که باید هرگونه تشریفاتی را از سفرها و امور اداری دستگاه‌های اجرایی خود حذف کند، فرد بسیار عاقلی است که درواقع با آگاهی از ترشحات ذهنی مردم اقدام به این کارکرده است.

این اقدام از سوی مدیران نشان‌دهنده این است که مسئولان مردم را به خوبی درک می‌کنند و با مشکلات جامعه آشنا هستند. در نظام جمهوری اسلامی ایران هر فردی به‌خصوص در حوزه مدیریت اگر برای انجام کارهای خود تشریفات را در دستور کار قرار دهد، درواقع میان خود و بدنه جامعه فاصله ایجاد کرده و خود را از مقام خدمتگزاری بیرون برده است.

توجه به این نکته از آنجایی اهمیت دارد که حتی مقام معظم رهبری نیز بر مسئولان این تأکید را کرده‌اند که سعی کنید به گونه‌ای عمل کنید تا مردم به‌راحتی با شما ارتباط داشته باشند. این در حالی است که در صورت توجه به تشریفات اداری و حساسیت به این موارد که چه کسی در جلو حرکت کند و چه کسی در سمت عقب باشد یا جلوگیری از ارتباط مردم با مدیران، تنها اتفاقی که می‌افتد، افزایش شکاف میان مردم و مسئولان است و این مسئله در رفع مشکلات جامعه هیچ تأثیری ندارد.

تشریفات زدایی از امور اداری کشور در آستانه چهل سالگی انقلاب
(100%) 1 رای

ممکن است شما دوست داشته باشید

ارسال یک پاسخ

آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد.