موافقت اکثریت قاطع با دو روزه شدن تعطیلات آخر هفته در کشور

1
موافقت اکثریت قاطع با دو روزه شدن تعطیلات آخر هفته در کشور
موافقت اکثریت قاطع با دو روزه شدن تعطیلات آخر هفته در کشور

پاراف موافقت اکثریت قاطع با دو روزه شدن تعطیلات آخر هفته در کشور : : نظرسنجی از ۶۰ صاحب‌نظر اقتصادی کشور نشان می‌دهد اکثریت قاطع کارشناسان اقتصادی، با دو روزه شدن تعطیلات آخر هفته در کشور موافق هستند و آن را واجد اثرات مثبتی برای اقتصاد کشور می‌دانند. به‌طور مشابه، ۹۵ درصد از این چهره‌ها، معتقدند بهتر است در تعیین دومین روز تعطیل هفتگی، به جای «پنج‌شنبه» روز «شنبه» انتخاب شود تا با همپوشانی بیشتر با اقتصاد بین‌المللی، از وارد شدن زیان به اقتصاد کشور جلوگیری شود.

این بررسی نشان می‌دهد در بین ۵۰ اقتصاد بزرگ جهان و ۳۱ کشور اسلامی، ایران تنها کشوری است که تنها یک روز تعطیلی هفتگی دارد و در عین حال، در کنار کشور کلمبیا، ایران دارای بیشترین تعداد روزهای تعطیلات مناسبتی در بین کشورهای مورد بررسی است. هرچند با وجود تعداد روزهای تعطیلات مناسبتی، کل تعطیلات سالانه در کشور حدود ۷۸ روز است که در مقایسه با متوسط تعطیلات سالانه در اکثر کشورهای توسعه یافته، حدود ۴۰ روز کمتر است.

این عقیده اثبات‌نشده که بعضا در کشور مطرح می‌شود و تعداد تعطیلات در ایران را بالا می‌داند به روشنی اشتباه است و اندک روزهای تعطیل کنونی نیز، به‌دلیل پراکندگی و نامنظم بودن آنها، در مقایسه با روزهای منظم تعطیل آخر هفته در سایر کشورها، مزایای کمتری را دارد.

بررسی‌های انجام شده به روشنی این موضوع را نشان می‌دهد که برخلاف برخی از تصورات، اضافه شدن یک روز تعطیل به آخر هفته نه‌تنها زیان اقتصادی به همراه ندارد، بلکه از مجراهای متعددی مثل «بهره‌وری نیروی کار»، «کاهش هزینه‌های آلودگی» و «توزیع یکنواخت جغرافیایی و زمانی مسافرت‌ها و رونق گردشگری» به افزایش کارآیی اقتصاد و رشد متوازن منجر می‌شود.

به‌نظر می‌رسد در فضای کارشناسی کشور نیز، اجماعی درخصوص اضافه شدن یک روز تعطیلی به‌تنها روز فعلی تعطیل هفتگی یعنی «جمعه» به‌وجود آمده است. با این حال، بررسی‌های متعددی نشان می‌دهد برای هماهنگی بیشتر با کشورهای دیگر، بهتر است دومین روز تعطیل هفتگی نه «پنج‌شنبه»‌ که روز «شنبه» باشد. اغلب کشورهای اسلامی نیز در حال حاضر علاوه بر جمعه دیگر روز تعطیلی هفتگی خود را شنبه تعیین کرده‌اند و بررسی‌های «دنیای اقتصاد» هم نشان می‌دهد همه شرکای اصلی تجاری کشور در روزهای «شنبه» تعطیل هستند. این در حالی است که اگر دو روز پنج شنبه و جمعه به‌عنوان تعطیلات هفتگی تعیین شود، ارتباط اقتصاد داخل کشور با شرکای تجاری، بین سه روز (برای کشورهای اسلامی) تا چهار روز (برای کشورهای توسعه یافته) قطع می‌شود که ممکن است زیان‌های قابل توجهی را به همراه داشته باشد.

در بسیاری از کشورها برای جلوگیری از اختلال اقتصاد با تعطیلات، تمهیدهای ویژه‌ای برای ارائه برخی از خدمات در روزهای تعطیلی اندیشیده شده است. به‌عنوان مثال، نظام بانکی در بسیاری از کشورها دارای تقویم نسبتا متفاوتی از روزهای تعطیل است. به نحوی که در روزهای تعطیل هفتگی،‌ بانک‌ها شعب خاصی را برای خدمت‌رسانی مشابه روزهای معمول، تعیین می‌کنند. در روزهای مشخصی از تعطیلات مناسبتی نیز بانک‌ها در برخی از کشورها فعال هستند و فقط در برخی از روزهای خاص که به‌عنوان «تعطیلات بانکی» شناخته می‌شوند، همه بانک‌ها تعطیل هستند.

در این زمینه، وب‌سایت «TimeandDate» که اطلاعات مربوط به ۵۰ اقتصاد بزرگ جهان را بررسی کرده، می‌گوید بین این کشورها ایران تنها کشوری است که تنها یک روز تعطیلی دارد. در ۴۵ کشور از این ۵۰ کشور، مردم روزهای شنبه و یکشنبه را در تعطیلات سپری می‌کنند. علاوه بر این در ۴ کشور تعطیلات پایان هفته روزهای جمعه و شنبه است. استفاده از تکنولوژی جدید و افزایش بهره‌وری در طی سال‌های گذشته باعث کاهش تعداد ساعات کاری و افزایش تعداد روزهای تعطیل شده است. همچنین میانگین تعداد روزهای تعطیلی مناسبتی در بین این پنجاه کشور ۱۴روز است. ایران و کلمبیا با ۲۶ روز تعطیل بیشترین تعداد روزهای تعطیل مناسبتی را در بین این کشورها در اختیار دارند و کمترین تعداد تعطیلی مناسبتی در بین ۵۰ اقتصاد بزرگ دنیا مربوط به برزیل است. میانگین تعداد تعطیلات با احتساب تعطیلات پایان هفته در این کشورها ۱۱۷ روز است. ایران با وجود داشتن بیشترین تعداد تعطیلات مناسبتی، از لحاظ تعداد کل تعطیلات با ۷۸ روز تعطیلی در سال، ۳۹ روز کمتر از میانگین این کشورها دارد.

از سوی دیگر در اکثر این کشورها در کنار تعطیلات رسمی تعطیلات غیر رسمی نیز قرار دارد، در این نوع تعطیلات برخی ادارات تعطیل هستند و برخی ادارات به‌صورت نیمه تعطیل فعالیت می‌کنند. برای مثال تعداد این تعطیلات در اتریش ۷ روز، در آلمان ۶ روز و در فنلاند ۴ روز در سال است. در صورتی که این تعطیلات را با ضریب ۵ در تعداد تعطیلات این کشورها محاسبه کنیم میانگین تعداد روزهای تعطیل در ۵۰ قدرت اقتصادی دنیا به ۵/ ۱۸ روز خواهد رسید. این در حالی است که در برخی از این کشورها تعطیلات ایالتی و فصلی نیز در تقویم سالانه گنجانده شده است. برای مثال در آمریکا در ۶۵ روز از سال (به جز تعطیلات رسمی) در حداقل یکی از ایالت‌های این کشور تعطیلات ایالتی وجود دارد. این تعداد در آلمان و کانادا نیز به ترتیب ۱۵ و ۲۸ روز در سال را به خود اختصاص می‌دهد.

در میان ۳۱ کشور مسلمان مورد بررسی ایران تنها کشوری است که تعطیلات پایان هفته یک روزه دارد. در ۲۱ کشور تعطیلات پایان هفته شامل روزهای جمعه و شنبه، در ۸ کشور شنبه و یکشنبه، در یک کشور جمعه و در یک کشور روزهای جمعه و یکشنبه است. در ایران مناسبت‌های فرهنگی خاص در روزهای تعطیل قرار گرفته‌اند و به جز روزهای پس از شب‌های قدر که ساعات کار ادارات تغییر می‌کند، سایر مناسبت‌های فرهنگی تغییری در ساعات کار رسمی ایجاد نمی‌کند اما در برخی کشورها اجرای مراسم فرهنگی در روزهای غیر تعطیل، این روزها را به حالت نیمه تعطیل در آورده است. برای مثال در کشور‌های ترکیه، پاکستان و لبنان اجرای مراسم نماز جمعه، بسیاری از ادارات را به حالت تعطیل درمی‌آورد.

پژوهش‌ها نشان می‌دهند که تاثیر تعطیلات بر اقتصاد یک کشور نه تنها به تعداد این تعطیلات، بلکه به نحوه توزیع تعطیلات، ساختار اقتصادی و عادات فرهنگی مرسوم در یک کشور نیز بستگی دارد. کارکنان در بازگشت از تعطیلات کارآیی بیشتری از خود نشان می‌دهند. پژوهش‌ها نشان می‌دهد که تاثیر محرک تعطیلات یک روزه بر بهره‌وری کارکنان ناچیز است. اما با افزایش تعداد روزهای تعطیل افزایش چشمگیری می‌یابد اما این موتور محرک بهره‌وری حداکثر تا ۳ روز تاثیر مثبت خود را در محیط کاری نشان می‌دهد. «بهره‌وری» در ایران اختلاف معناداری با کشورهای توسعه‌یافته دارد. بنابراین توزیع تعطیلات چند روزه در طول یک سال می‌تواند بهینه‌ترین راه‌حل ساماندهی تعطیلات به منظور افزایش بهره‌وری نیروی کار باشد.

بنا بر اطلاعات منتشر شده از سوی شورای جهانی سفر و گردشگری (WTTC) در سال ۲۰۱۵، عواید ایران از بخش سفر و گردشگری به بیش از ۲۳ میلیارد دلار رسید که معادل ۵/ ۲ درصد از تولید ناخالص داخلی کشور بوده و فاصله قابل توجهی با ظرفیت‌های بالقوه گردشگری در اقتصاد کشور دارد. افزایش تعداد و تعطیلات چند روزه، سبب رونق بخش گردشگری و توسعه مناطق کمتر توسعه‌یافته می‌شود. ساماندهی تعطیلات سبب انتخاب مقاصد متنوع‌تری توسط خانواده‌ها خواهد شد.

بر اساس مصوبه هیات دولت در رابطه با ساعات کار دستگاه‌های اجرایی استانداران می‌توانند در موارد خاص با توجه به شرایط جغرافیایی، منطقه‌ای و فصلی، ساعت آغاز به کار دستگاه‌های اجرایی را (به استثنای شهر تهران) با رعایت ۴۴ ساعت کار هفتگی در ۶ روز، با تایید شورای برنامه‌ریزی و توسعه استان تغییر دهند. در دولت گذشته استانداری‌ها در استان‌هایی نظیر تهران، اصفهان، بوشهر، خوزستان، هرمزگان، چهارمحال و بختیاری و کهکیلویه و بویر احمد روز پنج‌شنبه را برای دستگاه‌های اجرایی تعطیل اعلام کردند. اما با توجه به ذکر ۶ روز کاری در هفته در تبصره ۳ ماده ۸۷ قانون خدمات کشوری برای روزهای کاری در شهرستان‌ها، تعطیلات روزهای پنج‌شنبه لغو شد.

از این رو در میانه مجلس گذشته نمایندگان مجلس در کمیسیون اجتماعی رای به حذف این تبصره از ماده ۸۷ قانون خدمات کشوری دادند. اما عمر مجلس تا تصویب این قانون در صحن علنی مجلس به درازا نکشید و تعطیلات دو روزه پایان هفته در این استان‌ها لغو شد و تنها در برخی استان‌های مناطق گرمسیری شاهد تعطیلی پنج‌شنبه‌ها در تقویم کاری کارکنان بودیم. عده‌ای از کارشناسان علت مخالفت خود را با تعطیلی روزهای پنج‌شنبه کاهش تولید ناخالص داخلی می‌دانند. اما بررسی آمارهای مربوط به میزان تولید ناخالصی استان‌های منتخب در بازه‌ای که از تعطیلات پایان هفته دوروزه استفاده می‌کردند نشان می‌دهد که افزایش تعطیلات تاثیر معناداری بر کاهش سهم این استان‌ها از تولید ناخالص داخلی نداشته است.

یکی از نگرانی‌ها درخصوص اعلام تعطیلی روزهای پنج‌شنبه، کاهش فرصت مبادلات تجاری بین‌المللی به ۳ روز در هفته است. بر اساس آمار وزارت صنایع و معادن، در میان ۱۷ شریک صنعتی اصلی ایران در سال ۹۴، تعداد ۱۲ کشور روزهای شنبه و یکشنبه و پنج کشور روزهای جمعه و شنبه را به‌عنوان تعطیلات پایان هفته اعلام کرده‌اند. بر اساس آمار گمرک ایران در سال ۹۳، در حدود ۱۷ میلیارد دلار از صادرات ایران، به مقصد کشورهایی بود که در روزهای جمعه و شنبه تعطیل هستند. این کشورها سهم ۴۹ درصدی (بر اساس ارزش دلاری) از صادرات ایران را در اختیار داشتند.

از سوی دیگر در سال گذشته، ۳۱ درصد از کالاهای وارد شده به کشور کالاهای ساخته شده توسط این کشورهاست. بنابراین عمده مبادله تجاری و صنعتی ایران با کشورهایی است که در روزهای تعطیلی پایان هفته اشتراکی با ایران ندارند و هر دو گروه در تعطیلی «شنبه» مشترک هستند. با توجه به کوتاه‌تر شدن موانع مبادله‌ای تحریم‌ها و افزایش مبادلات با کشورهای اروپایی در ماه‌های اخیر، پیش‌بینی می‌شود سهم کشورهایی که در روزهای شنبه و یکشنبه تعطیل هستند از تجارت خارجی ایران افزایش یابد. اخیرا طرحی از سوی کمیسیون گردشگری اتاق تهران به دولت ارسال شده است که درآن به منظور کاهش تعداد افزایش امکان ارتباطی تجاری ایران با سایر کشورهای دنیا تعطیلات پایان هفته به روزهای جمعه و شنبه تغییر پیدا کند.

پس از آن برخی از رسانه‌ها اقدام به نظرسنجی از کارشناسان و مردم در رابطه با تعطیلی روزهای شنبه و جمعه به جای روزهای پنج‌شنبه و جمعه کردند. نظرسنجی اخیر «دنیای اقتصاد» نشان می‌دهد که از بین ۶۰ صاحب‌نظر اقتصادی، حدود ۹۵ درصد از آنها با دو روزه شدن تعطیلات آخحر هفته موافق بوده‌اند و مجددا، ۹۵ درصد از آنها گفته‌اند که تعطیل بودن «شنبه» در مقایسه با «پنج‌شنبه» مزیت‌های بیشتری دارد. در نظر سنجی «آفتاب نیوز»، ۸۴ درصد از ۷۲۰۰ شرکت‌کننده در نظرسنجی تعطیلی شنبه را به تعطیلی پنج‌شنبه ترجیح می‌دانند و تنها ۱۶درصد از شرکت‌کنندگان با این تغییر مخالف بودند. ۱۶ کارشناس اقتصادی و اعضای اتاق بازرگانی تهران و ایران نیز در نظرسنجی «روزنامه ایران» در زمینه تعطیلی شنبه‌ها به جای پنج‌شنبه‌ها متفق‌القول بودند.پاراف.

یک دیدگاه

  1. با عرض سلام و خسته نباشید.
    فوائد دو روزه شدن تعطیلات خیلی خیلی زیاده به طوری که در
    اکثر کشورهای پیشرفته و هوشمند این تعطیلات اعمال میشه و
    نتایج مثبتـش برای آن سرزمین ها ملموس و محسوسه.
    چه از لحاظ اقتصادی و چه از لحاظ نشاط و طراوت اجتماعی.
    با توجه به اینکه بیشترین موفقیت های انسان هنگامی رخ می دهد
    که انسان فرصت بیشتری برای فکر و خودسازی دارد با دو روزه شدن تعطیلات بسیار بسیار موجبات تقویت این امر فراهم می آید و از طرفی موجب استحکام پیوندهای خانوادگی و تاثیر مضاعف و سازنده حضور با تجربه پدران در کنار خانواده خواهد بود.
    امیدوارم این طرح توسط نمایندگان محترم مجلس به نتیجه برسد.
    عده ای هستند که پرخاشگری و تندخوئی در وجودشون موج میزنه
    و غیر کارشناسانه موضع می گیرند این امر بسیار موضوع مهمیه که
    امیدوارم با اجماع نظر کارشناسان به نتیجه خوبی برسه و نتایجش
    موجبات پیشرفت روز افزون ایران عزیزمان را در پی داشته باشه.
    با تشکر.

یک پاسخ ارسال کنید

دیدگاه خود را بنویسید
لطفا نام خود را وارد کنید